Ostatnio zacząłem wyszukiwać stare filmy biblijne. Pamiętam, że w dzieciństwie i młodości oglądałem ich całkiem sporo. Były to produkcje, które kiedyś regularnie pojawiały się w telewizji, szczególnie przy okazji świąt. Dzisiaj mam wrażenie, że niemal zupełnie zniknęły z filmowej oferty.
Przyznam, że te filmy miały pewien wpływ na to, jak wyobrażałem sobie czasy biblijne. W jakimś stopniu kształtowały również moje chrześcijańskie spojrzenie na świat. Można powiedzieć, że były takim trochę mimowolnym elementem wychowania katolickiego. Nie chodzi oczywiście o katechezę czy świadomą naukę religii, ale o obrazy, które zostawały w głowie i budowały pewne wyobrażenia.
Pamiętam, że czasami wzbudzały we mnie zwyczajną ciekawość. Zastanawiałem się, jak wyglądało życie ludzi w tamtych czasach, jak mieszkali, co jedli, jak pracowali, jak wyglądały ich miasta i codzienne obowiązki. Myślę, że właśnie między innymi dzięki tym filmom polubiłem później oglądanie materiałów historycznych, szczególnie takich, które pokazują nie tyle wielkie bitwy i wydarzenia polityczne, ile życie zwykłych ludzi w dawnych epokach.
Z samymi tytułami jest dzisiaj trochę gorzej. Z pamięci potrafię wymienić właściwie tylko „Dziesięcioro przykazań” i „Mojżesza”. Niewiele, jak na kogoś, kto oglądał tych filmów całkiem sporo. Ale kiedy zacząłem wpisywać w wyszukiwarkę YouTube hasła związane z kinem biblijnym, pojawiło się ich znacznie więcej. Czasami wystarczyła sama miniatura filmu, żebym przypomniał sobie, że przecież już go kiedyś oglądałem. A kiedy włączałem kolejne produkcje, pamięć zaczynała podsuwać następne obrazy. I tak trochę wracam dzisiaj do kina, które towarzyszyło mi w dzieciństwie.
Zastanawia mnie jednak, dlaczego właściwie przestano kręcić takie filmy. Oczywiście od czasu do czasu pojawiają się nowe produkcje nawiązujące do historii biblijnych, ale mam wrażenie, że dawny rodzaj wielkiego kina biblijnego praktycznie zniknął. Jednym z nielicznych współczesnych filmów, które mocno zapisały się w pamięci widzów, jest „Pasja” Mela Gibsona. To jednak zupełnie inny rodzaj produkcji niż te, które pamiętam z młodości. „Pasja” koncentruje się przede wszystkim na ostatnich godzinach życia Jezusa i cierpieniu. I jest to oczywiście jej główny temat. Jednak również dawne filmy pokazywały drogę krzyżową i ukrzyżowanie. Robiły to jednak w taki sposób, że kilkunastoletnie dziecko mogło je spokojnie oglądać. Było jasne, że Jezus cierpi, że droga krzyżowa to nie był żaden spacerek ulicami miasta, ale jednocześnie nie eksponowano tego cierpienia aż tak mocno. Było ono częścią większej opowieści o życiu Jezusa, jego nauczaniu i wydarzeniach, które doprowadziły do ukrzyżowania. Pamiętam, że tamte produkcje mogły oglądać również dzieci i młodsza młodzież. Nie były pozbawione trudnych scen, ale nie eksponowały ich tak mocno. „Pasji” raczej nie polecałbym młodszym dzieciom. Myślę, że to film przeznaczony raczej dla starszej młodzieży i dorosłych.
Mam wrażenie, że podobnie jak w przypadku westernów, kino biblijne mogło się po prostu trochę przesycić. W końcu ile razy można opowiadać o życiu Jezusa, Mojżesza czy innych postaciach i wydarzeniach opisanych w Biblii? Nawet jeśli powstanie nowa produkcja, historia pozostanie w gruncie rzeczy ta sama. Można oczywiście zmienić sposób jej przedstawienia, obsadę, scenografię czy efekty specjalne, ale trudno oczekiwać, że za każdym razem będzie to coś zupełnie nowego. Może więc twórcy filmowi uznali, że nie jest to już temat, który przyciągnie wystarczająco dużą publiczność? A może po prostu zmieniły się gusta widzów i sposób opowiadania historii?
Trochę szkoda, bo lubiłem tamto kino. Nie tylko ze względu na religijną tematykę, ale również na sposób, w jaki pokazywało dawny świat. Wielkie miasta, pustynne krajobrazy, targowiska, domy, stroje i zwyczajne życie ludzi. Dla młodego widza była to przecież okazja, żeby choć trochę wyobrazić sobie świat, o którym wcześniej czytał lub słyszał podczas lekcji religii. A dzisiaj? Dzisiaj wracam do tych filmów już jako dorosły człowiek.
No dobrze, jest jeszcze jeden wyjątek od tego mojego powrotu do dawnych produkcji. Wśród współczesnych propozycji można przecież znaleźć również animowaną „Księgę Ksiąg”. Ale cicho… Udajmy, że jej nie oglądałem. W końcu stary chłop jestem, a nie jakieś bajki oglądam! ;-)
Komentarze
Prześlij komentarz